YENİ Parti’den OVP Eleştirisi ve Taahhütleri
YENİ Parti Ekonomi Eşgüdüm Konseyi, 2027–2029 Orta Vadeli Programı’nı kapsamlı bir raporla değerlendirdi. Rapor, OVP’nin rehberlik etmesi gerekirken güvenilirliğini yitirdiğini ve kurumlar arası uyumsuzluğun belirgin olduğunu savunuyor.
Metinde öne çıkan argümanlar, ekonomik varsayımların tutarsızlığı, istihdam verilerinin gerçekliği ve bütçe dengesine ilişkin kaygılar etrafında şekilleniyor.
Tahminlerde Uyuşmazlık ve Kurumsal İletişim Açığı
Rapor, enflasyon tahminlerindeki hızlı revizyonları eleştiriyor; 2026 için konulan rakamın bir yıl içinde 12,4 puan artması, TCMB ile OVP arasında 2027 sonu için belirtilen yüzde 15 ve yüzde 21 tahminleri arasındaki 6 puanlık farkla örneklendiriliyor. Bu durum, ekonomi politikalarında kurumlar arası koordinasyon eksikliğine işaret ediyor.
İstihdam ve İşsizlikteki Gerçekler
İstihdam bölümünde, 2025–2026 döneminde gerçekleştiği iddia edilen net 13 bin kişilik istihdam artışına rağmen işsizlik oranındaki düşüşün büyük ölçüde iş aramaktan vazgeçen milyonlarca kişiyle açıklanabileceği vurgulanıyor. Bu, istihdamdaki iyileşmenin yüzeysel olabileceği kaygısını doğuruyor.
Bütçe Yapısında Yatırım ve Faiz Dengesi
2027 bütçesinde sermaye giderlerinin 1 trilyon 852 milyar TL, faiz giderlerinin ise 3 trilyon 975 milyar TL olarak öngörüldüğü belirtiliyor. Raporda bunun sonucu olarak “Devlet, yatırıma ayırdığı her 1 liraya karşılık faize 2 liradan fazla ödeyecektir” değerlendirmesi yer alıyor ve yatırım ve borç maliyetleri arasındaki dengesizliğe dikkat çekiliyor.
Vergi Adaleti ve Gelir Dağılımı Endişeleri
Gelirlerin yaklaşık %60’ının dolaylı vergilerden toplanması, vergi yükünün adaletsiz dağıldığını ortaya koyuyor. OVP metninde gelir dağılımına dair ifadelere yer verilse de rapor, somut sayısal hedeflerin bulunmadığını eleştiriyor; dolayısıyla gelir dağılımını düzeltecek ölçülebilir taahhütlerin eksikliğine vurgu yapılıyor.
Tarım Politikaları ve Sosyal Güvenlik Riskleri
Tarımın yalnızca enflasyon unsuru olarak ele alınması eleştirilirken, üç yıllık programda tarımsal katma değere yönelik hedef konmadığı ve destekleme bütçesinin reel olarak dondurulduğu belirtiliyor. Ayrıca sosyal güvenlik kuruluşlarının 2029’da fazlaya dönmesi öngörüsünün çalışan ve emekli haklarının kısıtlanması yoluyla sağlanacağı kaygısı dile getiriliyor.
YENİ Parti’nin Uygulanacak Politikaları
Raporun sonuç kısmında iktidara gelinmesi halinde hayata geçirileceği belirtilen ana taahhütler şunlar:
- OVP sapmaları yasa ile TBMM’ye gerekçeli raporlama zorunluluğuna bağlanacak.
- Dolaylı vergilerin oranı ve takvimi şeffaf biçimde ilan edilip kamuoyuyla paylaşılacak.
- Gelir dağılımı için ölçülebilir hedefler konulacak; Gini katsayısı ve yoksulluk oranı hedeflenecek.
- Asgari ücret ve toplu sözleşmelerde hedef olarak gerçekleşen enflasyon ve refah payı esas alınacak.
- Vergi harcamaları ve teşviklerde seçim kriterleri ile destek alan şirketler açıklanacak; süreçler Sayıştay denetimine açılacak.
- Tarım, arz güvenliği kapsamında ele alınacak; alım fiyatları üretim maliyeti esasına göre belirlenecek.
- Sosyal güvenlik ve yardım düzenlemeleri şeffaf, hak temelli hale getirilecek.
Rapor, OVP’ye dair güvenilir bir çerçevenin oluşturulması için hem sayısal hedeflerin netleştirilmesi hem de kurumlar arası koordinasyonun güçlendirilmesi gerektiğini öne sürüyor.