Terörsüz Türkiye İçin Çerçeve Yasa Hazırlığı

Milliyetçi Hareket Partisi lideri Devlet Bahçeli’nin Ekim 2024 çağrısıyla başlayan “Terörsüz Türkiye” sürecinde, TBMM’de çerçeve yasa taslağı son aşamaya geldi. Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş, tasarının terör örgütü yöneticilerini kapsamayacağını belirterek teklifin önümüzdeki hafta Meclis’e sunulacağını açıkladı.

Çerçeve yasa; silah bırakan örgüt mensuplarının cezai ve topluma uyum koşullarını düzenlemeyi, bölgesel şiddet tehdidini azaltarak Doğu ve Güneydoğu başta olmak üzere ülke genelinde demokratik ve ekonomik fırsat alanları açmayı hedefliyor.

Zamanlama ve Meclis Süreci

Planlamaya göre taslak, Meclis tatile girmeden önce, 14 Ağustos’a kadar Genel Kurul’dan geçirilmek isteniyor. Hazırlık takvimi AK Parti içinde; teklifin 3 Ağustos’ta Meclis Başkanlığı’na sunulması, 5 Ağustos’ta Adalet Komisyonu’nda görüşülmesi ve komisyon çalışmalarının tamamlanmasının ardından 13–14 Ağustos’ta Genel Kurul’da ele alınması şeklinde öngörülüyor.

İçerik ve Kapsam

Yasanın genel af ya da şahsa özel düzenleme içermeyeceği aktarılıyor. Tasarı; tamamen dağılmış olarak tanımlanacak terör örgütünün, ağır suç işlemiş olmayan üyelerine ve sempatizanlarına denetimli serbestlik imkânı sunmayı, buna karşın kasten öldürme ve işkence gibi ağır suçlardan hüküm giymiş kişileri kapsam dışında bırakmayı öngörüyor. Ayrıca düzenleme, örgüt üyelerinin siyaset yapma ve kamu haklarından yararlanma haklarını 5 yıl süreyle sınırlayan denetim mekanizmaları içeriyor.

Geçicilik ve Uygulama Mekanizması

Yasanın yürürlük süresinin altı ay olması ve başvuruların bu süre içinde yapılmasının planlandığı belirtiliyor. Uygulama ve izleme için Toplumsal Bütünleşme, İzleme ve Koordinasyon Kurulu kurulacak; kurulda Adalet, İçişleri Bakanlıkları, MİT ve TSK gibi kurumlar temsil edilecek ve başkan Cumhurbaşkanı tarafından atanacak.

Uzlaşma ve Siyasi Görüşmeler

Cumhur İttifakı, tasarının mümkün olduğunca geniş uzlaşıyla ve parti imzalarıyla sunulmasını istiyor. DEM Parti ve bazı diğer partiler ayrıntılarda eksikler gördüklerini belirterek, kapalı görüşmelerde imza vermeseler bile anlayış birliği (oydaşma) yaklaşımıyla desteğini taahhüt etti. CHP cephesinde de yeni grup yöneticileriyle koordinasyonun sağlanacağı ifade ediliyor.

Denetim Süreleri ve Kısıtlamalar

Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre, tekrar ve suç ağırlığına göre farklı denetim süreleri öngörülüyor; en uzun denetim süresi 5 yıl olacak. Örgütle irtibat veya iltisak iddiasıyla yargılananlar için adli kontrol ve denetimli serbestlik hükümleri uygulanabilecek, ağır suçtan hükümlüler ise düzenlemeden yararlanamayacak.

Görüş Bildirenler

Cumhurbaşkanı Erdoğan ve AK Parti yöneticileri sürecin kararlılıkla yürütüleceğini vurguladı; Erdoğan, yasanın bir an önce sonuçlandırılmasını talep etti. Adalet Bakanı Akın Gürlek ise pakette “genel af” bulunmadığını, düzenlemenin PKK mensuplarına yönelik çerçeve hükümler içerdiğini söyledi. DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları ise yasanın kapsamının mutabakatla belirlenmesi gerektiğini, sürecin sürprizlerle uzatılmaması gerektiğini ifade etti.

Önemli: Tasarı taslak aşamasında olup Meclis’te yapılacak son görüşmeler, muhalefet şerhleri ve parti uzlaşıları metnin nihai şeklini belirleyecektir.