Esnaf ve E-ticaret Arasındaki Rekabet Sorunu
Türkiye’de ticaret hacmi 23 trilyona ulaşırken, e-ticaret bu pastadan yaklaşık yüzde 20 pay alıyor. Bu durum, geleneksel esnafın ekonomik dengesini zorlayan yeni bir rekabet ortamı oluşturdu.
TESK Genel Başkanı Bendevi Palandöken, e-ticaret platformlarının esnaftan daha çok kazandığını ve birçok esnafın dijital platformlara mecburen giriş yaptığını vurguladı.
Platform Komisyonları ve Etkileri
Platformların aldığı komisyonlar yüzde 10 ile yüzde 35 arasında değişirken, bazı hizmet bedelleri de ayrıca yüzde 10-20 bandında ekleniyor. Palandöken, “Gelen ürünün yüzde 50’si komisyonlara gidiyor” diyerek bu maliyetlerin hem fiyatları hem de enflasyonu yükselttiğine dikkat çekti.
Bu büyüyen maliyet yükü, esnafın kendi müşterilerine aynı fiyatlarla hizmet sunmasını zorlaştırıyor; çünkü e-ticaretin sağladığı zaman ve konfor tercihleri müşterileri çevrimiçi alışverişe yönlendiriyor.
Haksız Rekabet ve Düzenleme İhtiyacı
Palandöken, mevcut sistemin e-ticaret şirketlerinin PR değerini artırdığını ve esnafın gelirlerini olumsuz etkilediğini belirtti. Buna göre, e-ticaretin gelir dağılımında üreticiden çok platformların kazançlı çıktığı bir yapı söz konusu.
“E-ticaret komisyonlarının tavan ve taban arasında makul seviyelere çekilmesi, hizmet bedellerinin sınırlanması ve haksız rekabeti önleyecek düzenlemeler” gerektiğini ifade etti.
Esnafın Dijitalleşme Zorunluluğu
Esnafın pazarlama gücü kısıtlı olduğundan, çevrimiçi platformlara girmemesi halinde satış yapma olanakları da azalıyor. Palandöken, tekstil, kırtasiye, gıda ve kozmetik başta olmak üzere pek çok sektörde esnafın dijital platformlara bağımlı hale geldiğini söyledi.
Sonuç olarak, mevcut şartlarda esnafın dijital platformlara girmeden rekabet etmesi neredeyse imkânsız; bu da fiyat artışları ve enflasyona dolaylı katkı sağlıyor.