Emeklilere ocak ayında zam yapılacak
Emekli Zamları ile İlgili Çalışmalar Devam Ediyor
Emeklilerin ocak ayında alacağı zamlar ve ek ödemelere dair çalışmalar devam etmekte. Bu süreçte, seyyanen zam ve refah payı seçenekleri arasında refah payı üzerinden ilave ödeme formülü öne çıkıyor. Hazırlanan düzenleme ile emeklilere öncelikle enflasyon farkından kaynaklanan olağan zam uygulanacak, ardından belirlenen kriterlere göre ek ödeme yapılacak. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bu konuda çalışmalara devam ediyor.
ÖNCE ENFLASYON ZAMMI UYGULANACAK
Temmuz-aralık dönemindeki enflasyon farkının emekli aylıklarına yansıtılması planlanıyor. SSK ve BAĞ-KUR emeklilerine yaklaşık %10, memur emeklilerine ise %8 zam yapılması öngörülüyor. Örneğin, 25 bin TL maaş alan bir SSK veya BAĞ-KUR emeklisinin aylığı 27 bin 500 TL’ye yükselebilirken, 30 bin TL alanın maaşı 33 bin TL, 40 bin TL alanın aylığı ise 44 bin TL düzeyine çıkacak.
EN DÜŞÜK EMEKLİ AYLIĞI 26 BİN TL’YE ÇIKABİLİR
Mevcut 23 bin 552 TL’lik en düşük emekli aylığına %10 zam yapılması durumunda miktarın yaklaşık 25 bin 907 TL’ye yükselebileceği tahmin ediliyor. Bu tutarın yasal düzenlemeyle 26 bin TL’ye tamamlanabileceği ifade ediliyor. Söz konusu düzenlemenin aralık ayı sonunda veya Ocak 2027’de TBMM’den geçirilmesi bekleniyor.
MEMUR EMEKLİLERİNİN ZAM HESABI
Memur emeklilerinin maaş artışı, toplu sözleşme zammı ve enflasyon farkı üzerinden hesaplanıyor. 2027 yılının ilk altı ayı için toplu sözleşme zammının %5 olarak belirlenmesi, toplam artışın ise yaklaşık %8 düzeyinde olması bekleniyor. Bu durumda, en düşük memur emekli aylığı 31 bin 528 TL’den 34 bin 50 TL’ye yükselebilir.
EK ÖDEMEDE ÜÇ KRİTER ÖNE ÇIKIYOR
Refah payı üzerinden yapılması planlanan ek ödemenin belirlenmesinde emeklinin ödediği prim miktarı, prim gün sayısı ve yaşı gibi üç temel kriter dikkate alınacak. Ayrıca, emeklinin hangi kurumdan emekli olduğu, yurtdışında emekli olması ve çalışmaya devam edip etmemesi gibi unsurlar da hesaba katılacak.
PRİM GÜN SAYISINA GÖRE BASAMAK SİSTEMİ
Ek ödeme için prim gün sayısına göre üç veya dört ayrı basamak oluşturulması üzerinde duruluyor. İlk basamağın 3 bin 600 prim gününden başlaması, sonraki basamakların ise 4 bin 700, 9 bin ve üzeri prim günleri gibi distintos aralıklara ayrılması planlanıyor. Bu şekilde, daha uzun süre prim ödeyen emeklilere daha yüksek tutarda ek ödeme verilmesi hedefleniyor.
EK ÖDEME İÇİN 1,1 TRİLYON TL’LİK KAYNAK HESABI
Mevcut ödeneklere ek olarak 1,1 trilyon TL’lik bir kaynak ayrılması seçeneği değerlendiriliyor. Eşel-mobil destek uygulamasından vazgeçildiğinde yaklaşık 500 milyar TL’lik bir kaynak oluşmuş durumda. Ortalama olarak en az %15 düzeyinde ilave ödeme yapılması hesaplanıyor.
EN DÜŞÜK EMEKLİ AYLIĞI 30 BİN TL’YE YAKLAŞABİLİR
%15 ek ödeme senaryosuna göre, enflasyon zammıyla yaklaşık 26 bin TL’ye çıkması beklenen en düşük emekli aylığının 29 bin 900 TL ile 30 bin TL seviyesine ulaşacağı tahmin ediliyor. Ayrıca, en düşük memur emekli aylığının %8’lik artışla 34 bin 50 TL’ye yükselmesini takiben, %15 ek ödeme uygulanması halinde yaklaşık 39 bin 158 TL’ye yükselebileceği öngörülüyor.
GETAD AYRI BİR PAKETTE ELE ALINIYOR
Kamuoyunda “vatandaşlık maaşı” olarak bilinen Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GETAD) çalışması, emekliye ek ödeme paketinden ayrı olarak yürütülüyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından hazırlanan sistem doğrultusunda il ve hane bazında gelir haritası oluşturulmakta. İlk hesaplamalara göre, 2,5 milyon haneye toplam 1,35 trilyon TL destek sağlanması planlanmakta.
EMEKLİLER DE GETAD KAPSAMINA ALINABİLİR
GETAD kapsamında, en düşük emekli aylığı 23 bin 552 TL ve altında geliri olan emekliler ile asgari ücretlilerin desteklenmesi öngörülüyor. Yardım tutarının, aylık asgari ücretin üçte biri olan 9 bin 358 TL seviyesinde olması planlanırken, desteklerin konut, elektrik, doğalgaz, barınma gibi çeşitli kalemlerde verilmesi dikkat çekiyor.
FARKLI EK ÖDEME EŞİTLİK İLKESİ TARTIŞMASI YARATTI
Ek ödeme oranlarının farklı emekliler için aynı olmaması durumunda eşitlik ilkesine aykırılık konusunda birtakım tartışmalar sürüyor. Ancak, emekli aylıklarının belirlenmesinde yaş, prim miktarı ve prim süresinin dikkate alındığı belirtilerek farklı tutarlarda ek ödeme yapılmasının anayasal açıdan sorun yaratmayacağı savunuluyor.
BÜTÇE ÇALIŞMASI SÜRÜYOR
Ek ödeme için ayrılabilecek kaynak üzerinde hesaplamalar devam etmekte. Öncelikle olağan emekli zamları uygulanacak ve en düşük emekli aylığının yaklaşık 26 bin TL’ye yükselmesinin ardından ek ödeme tutarları belirlenmeye başlanacak. Prim miktarı, prim gün sayısı ve yaş gibi göstergelere göre farklı ödeme basamakları oluşturmak planlanıyor.