Azerbaycan BAE Adayını Destekledi

Azerbaycan’dan BAE’nin Adayına Destek Açıklaması

Birleşmiş Milletler’in yeni Genel Sekreteri’nin seçilmesi için devam eden diplomatik görüşmeler esnasında, Azerbaycan’dan Birleşik Arap Emirlikleri’nin adayı Lana Zaki Nusseibeh hakkında bir açıklama yapıldı. Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Aykhan Hajizada, BAE’nin Nusseibeh’i BM Genel Sekreterliği için aday göstermesinin kendileri açısından memnuniyet verici olduğunu belirtti. Hajizada, yeni genel sekreterin seçilmesinde BM Şartı’nın öncelikli olarak göz önünde bulundurulması gerektiğini vurguladı.

Adayların yeterlilikleri, diplomatik deneyimleri, tarafsızlıkları ve üye ülkelerle uzlaşma yeteneklerinin seçim sürecinde önemli rol oynaması gerektiğini ifade eden Hajizada, bu sürecin daha etkin bir Birleşmiş Milletler oluşturulmasına katkı sağlamasını umut ettiklerini dile getirdi.

TÜRKİYE’NİN ADAYI DA GÜNDEMDE

Azerbaycan’ın açıklaması, BM Genel Sekreterliği için adayların belirlendiği bir döneme denk geldi. Türkiye’nin eski Dışişleri Bakanı Feridun Sinirlioğlu’nun bu pozisyona aday olma ihtimali uluslararası basında yer buldu. Ana haber ajanslarının diplomatik kaynaklara dayandırdığı bilgilere göre, Türkiye’nin Sinirlioğlu’nun adaylığını ciddiye aldığı ancak henüz resmi bir başvuru yapmadığı öğrenildi. Sinirlioğlu, eski BM Daimi Temsilcisi olup Aralık 2024’ten bu yana AGİT Genel Sekreteri olarak görev yapmaktadır.

Söz konusu gelişmeler, yeni genel sekreterin belirlenmesi sürecinde farklı ülkelerin adaylarına yönelik diplomatik destek arayışının arttığını göstermektedir. Ancak Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı’nın 27 Ekim tarihli açıklamasında Sinirlioğlu’na dair bir bilgi yoktu ve Bakü, BAE’nin adayına verdiği destek ile Türkiye’nin potansiyel adaylığına karşı bir eleştiri yöneltmedi.

BAE, NUSSEIBEH’İ RESMEN ADAY GÖSTERDİ

Birleşik Arap Emirlikleri, 21 Ekim’de Lana Zaki Nusseibeh’i BM Genel Sekreterliği için resmi olarak aday gösterdi. BAE Devlet Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid Al Nahyan, adaylık sürecini BM Genel Kurulu ve Güvenlik Konseyi başkanlarına iletti. Nusseibeh, 2013-2024 yılları arasında BAE’nin BM Daimi Temsilcisi olarak görev yürüttü ve bu süre zarfında BM Genel Kurulu Başkan Yardımcılığı ile BM Kadın Birimi İcra Kurulu Başkanlığı yapmıştır. Ayrıca, BAE’nin 2022-2023 dönemi Güvenlik Konseyi üyeliği sırasında iki kez Konsey Başkanlığı görevini üstlenmiştir.

Nusseibeh, adaylık sürecinde BM’nin ülkeler arasındaki diplomatik ilişkileri güçlendirme ve uluslararası barış için daha etkin bir şekilde çaba sarf etmesi gerektiğini savunmuştur.

YENİ GENEL SEKRETER NASIL BELİRLENECEK?

BM Genel Sekreterliği için yapılacak seçimlerde nihai kararı, Güvenlik Konseyi’nin önerileri doğrultusunda Genel Kurul verecek. Güvenlik Konseyi’nde 15 üye bulunmakta olup, bu üyeler arasında yer alan beş daimi üye (ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa) veto yetkisine sahiptir. Adayların desteklenmesi için ülkelerin yapacağı gayriresmi oylamalar önem kazanmaktadır. Bir adayın Genel Kurul’a önerilebilmesi için en az 9 üyenin desteğini alması ve herhangi bir daimi üyenin vetosuyla karşılaşmaması gerekmektedir.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in ikinci görev süresi 31 Aralık 2026’da sona erecektir. Yeni genel sekreterin göreve başlaması için tarih, 1 Ocak 2027 olarak öngörülmektedir. Seçim sürecinde, farklı ülkelerin adayları için yürütülen diplomatik temaslar ve Güvenlik Konseyi’ndeki güç dengelerinin belirleyici olacağı belirtilmektedir.