AYM’den Toplatma ve Satış Yasağına Emsal Karar
Yayınlara getirilen toplatma ve satış yasaklarıyla ilgili tartışmalar sürerken Anayasa Mahkemesi (AYM) önemli bir karar verdi. Karar, çeşitli kitap ve dergilere yönelik tedbirlerin ifade ve basın özgürlüğünü ihlal ettiğini belirledi.
İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun basım aşamasındaki eserine ilişkin el koyma ve satış yasağı, kamuoyunda geniş yankı uyandırmış; AYM ise benzer başvuruları bir arada ele alarak emsal niteliğinde hüküm kurdu.
AYM’nin Değerlendirmesi ve Gerekçesi
Yüksek Mahkeme, toplatma kararlarının yasada öngörülen koşullara uygun olarak alınmadığını vurguladı. Mahkeme, bu tür kararların geçici bir tedbir olmaları gerekirken pratikte kalıcı ve nihai yaptırımlara dönüştüğünü ifade etti.
AYM, basın özgürlüğü açısından toplatma ve satış yasaklarının hukuki dayanağının zayıf olduğuna; öngörülebilirlik ve belirlilik ölçütlerinin sağlanmadığına dikkat çekti. Bu yaklaşım, farklı yayınlara yönelik ayrı başvuruların birleştirilmesiyle oluşturulan emsal kararda ortaya kondu.
Kararın Etkileri
Mahkeme, alınan tedbirlerin ceza yargılamasından bağımsız şekilde kalıcı yasaklara dönüştüğünü ve bunun ifade özgürlüğü üzerinde caydırıcı bir etki doğurduğunu belirtti. Kararda ayrıca uygulamaların bir koruma tedbirinden çok nihai yaptırım niteliğine büründüğü kaydedildi.
Bu karar, ileride benzer taleplerin değerlendirilmesinde yol gösterici nitelik taşıyacak; basın ve ifade özgürlüğü alanında hukuki dengeyi sağlama yönünde önemli bir emsal teşkil edecek.