AİHM’den Osman Kavala Kararı

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) bugün Osman Kavala’nın uzun tutukluluğuna ilişkin ikinci başvurusunda kararını açıkladı. 17 yargıçtan oluşan Büyük Daire, Kavala’nın tutukluluk süreci, yargılama koşulları ve verilen ağırlaştırılmış müebbet hapis cezalarının Birleşik Haklar Sözleşmesi hükümlerini ihlal ettiğine hükmetti.

Mahkeme kararı, Kavala’nın derhal serbest bırakılması ve 70.000 euro manevi tazminat ödenmesi yönünde. Büyük Daire’nin verdiği bu kararın ardından tarafların itiraz hakkı bulunmuyor.

Kararın gerekçesi ve süreç

AİHM, 2019’da verdiği benzer kararda Kavala’nın siyasi gerekçelerle ve insan hakları savunucularını susturma amaçlı olarak tutuklandığı değerlendirmesini yapmıştı. Ankara’nın o karara yaptığı itiraz reddedilmiş ve bu durum iki taraf arasında ciddi bir diplomatik gerilim yaratmıştı.

Dosya, AİHM kararlarının uygulanmasını denetleyen Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi gündeminde tutuldu; komite, Kavala’nın serbest bırakılmaması nedeniyle AİHM kararının yerine getirilmediği yönünde değerlendirme yaparak konuyu mahkemeye taşıdı.

Mevcut durum

Osman Kavala, Anadolu Kültür A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı olarak 18 Kasım 2017’den beri cezaevinde bulunuyor. İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kendisine “hükümeti devirmeye teşebbüs” suçlamasıyla ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilmişti.

Mahkemenin kararı sonucunda Kavala’nın tutukluluk halinin ve yargılama süreçlerinin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne aykırı bulunduğu tespit edildi. Karar, en kısa sürede serbest bırakılma çağrısı ve tazminat hükmünü içeriyor; bu karar kesin olup itiraz edilemez.

Not: Bu metin, AİHM Büyük Dairesi’nin açıklamasına dayanan özet ve yeniden düzenlenmiş bir anlatımdır.