Kral Charles Buckingham Sarayı’na Dönmeyecek

İngiliz yetkililer dün yaptıkları açıklamada Kral Charles’ın, Buckingham Sarayı’ndaki 10 yıllık restorasyon tamamlansa bile buraya geri taşınmayacağını duyurdu. Karar, Londra’nın merkezindeki tarihi yapının iki asırdan uzun süredir süregelen ‘ana ikametgah’ rolünde önemli bir değişikliğe işaret ediyor.

Restorasyonun tamamlanmasının ardından Kral, uzun süredir oturduğu Clarence House’ta yaşamaya devam edecek. Proje, eski elektrik kabloları, borular ve ısıtma sistemleri dahil olmak üzere binanın altyapısını yenilemeyi kapsıyor ve 2017’de başlatıldığında sarayın hâlâ hükümdarın Londra’daki ana konutu olmaya devam etmesi bekleniyordu.

Kamuoyu ve Finansal Şeffaflık

Kraliyet yetkilileri ayrıca Kral’ın 2024/25 döneminde 12,9 milyon sterlin vergi ödediğini ilk kez açıkladı. Bu ödeme, Charles’ı İngiltere’nin en çok vergi ödeyen 100 kişisi arasına soktu. Kraliyet ailesi, Kraliçe Elizabeth’in 2022’deki vefatı sonrası artan eleştirilere yanıt olarak mali şeffaflığı artırma taahhüdü vermişti.

Yasal olarak İngiltere Kralı’nı bazı vergilerden muaf tutan düzenlemeler olsa da, Charles tıpkı annesi gibi gönüllü vergi ödemeyi tercih etti ve 2023/24’te 11,7 milyon sterlin daha ödediğini belirttiler. Tahta çıkışından bu yana ödenen toplam verginin 30 milyon sterlini aştığı kaydedildi.

Fonlar, Harcamalar ve Kurumsal Rol

Kraliyet Saymanı James Chalmers, Buckingham Sarayı’nın resmi ve törensel görevler için ana merkez olarak kalacağını, ancak Kral’ın saraya yerleşmeyeceğini vurguladı. Sarayın 775 odalı tarihi yapısı yılda yaklaşık 700 bin ziyaretçi ağırlıyor ve hem monarşinin resmi ikametgahı hem de kraliyet bürokrasisi ile devlet yemekleri için önemli bir merkez olmaya devam edecek.

Saray için ayrılan ve Hükümdarlık Ödeneği (Sovereign Grant) adıyla bilinen fonun 2026/27’de 137,9 milyon sterlin olacağı açıklandı. Ancak Chalmers, Kral’ın talebi doğrultusunda bu ödeneğin 2027/28’de 100 milyon sterline düşürüleceğini ve 2031/32’ye kadar bu seviyede tutulacağını belirtti. Bu düzenleme, 2016’da restorasyon finansmanı için değiştirilen formülden yaklaşık 60 milyon sterlin daha yüksek bir tutarı işaret ediyor.

Kralın Gelir Kaynakları ve Vergi Ödemeleri

Kral, 1399’dan beri geniş topraklara sahip olan Lancaster Dükalığı’ndan elde ettiği kişisel gelir ve diğer yatırımlardan milyonlarca sterlin kazanç sağlıyor. Lancaster gelirinin 2025/26’da 25,2 milyon sterlin olduğu bildirildi. Ayrıca Kral, saray bünyesindeki bazı özel odaları gerektiğinde konaklama için tutacak, ancak 2019’dan bu yana kendisi ve merhum Kraliçe Elizabeth sarayda yatılı kalmadı.

Prens William’ın ofisi de 2024/25 döneminde Prens’in 7,76 milyon sterlin vergi ödediğini ve kapatılan bir hapishaneden gelen kira gelirinin yerel topluluğa aktarılması talimatını verdiğini açıkladı.

Halkla İlişkiler ve İtibar

Kraliyet ailesinin itibarı, Kraliçe II. Elizabeth’in ölümünün ardından çeşitli skandallar ve eleştiriler nedeniyle zorluklarla karşılaştı. Aile üyelerinin mali konulara ilişkin şeffaflık çabaları, kamuoyundaki güveni yeniden tesis etmeye yönelik adımlar olarak sunuluyor.

Chalmers, sarayın halk erişimini artırma hedefinden söz etti ancak detay vermedi. Saray yine resmi işlevlerini sürdürecek; yabancı devlet yetkilileri ağırlanacak ve devlet yemekleri düzenlenecek.