MASAK EMİS Sızıntısı Soruşturmasında Yeni Detaylar
Adalet Bakanı Akın Gürlek’in bugün açıkladığı MASAK’a yönelik EMİS sızıntısı soruşturmasında önemli bulgular ortaya çıktı. Cumhurbaşkanı, yakın çevresi ve bazı bakanların sistemde sorgulandığı tespitleri savcılığı harekete geçirdi; yürütülen incelemeler erişimler, kayıt güvenliği ve olası müdahaleler üzerinde yoğunlaşıyor.
Soruşturmanın başlangıcı ve elde edilen teknik veriler, dosyada yer alan kurum raporları, dijital deliller ile şirket kayıtlarının birlikte değerlendirildiğini gösteriyor. Yetkisiz sorgulama iddiaları, erişim logları ve yazılım geliştirme süreçlerine ilişkin belgeler savcılığın odak noktaları arasında.
Olayın Kökeni ve İlk Bildirimler
Dosyada yer alan ilk yazışma, 10 Eylül 2019 tarihli MASAK’tan Vergi Denetim Kurulu Başkanlığına gönderilen bildirim. Bu yazıda EMİS üzerinde yetkisiz sorgulama izlerine rastlandığı belirtiliyor. Ardından Vergi Denetim Kurulu, Hazine ve Maliye müfettişleri, Devlet Denetleme Kurulu ve İçişleri raporları değerlendirildi; kurum kayıtları, mali veriler ve dijital materyaller delil havuzuna eklendi.
EMİS’in İşleyişi ve İçerdiği Veriler
EMİS, MASAK’ın temel bilgi işleme ve analiz platformlarından biri olup T.C. kimlik numarası, vergi numarası, IBAN, banka verileri ve araç plakası gibi çok çeşitli veri alanları üzerinden sorgulama yapabiliyor. Aynı zamanda adli taleplerin yönetimi, kurum içi yazışmalar ve raporlama süreçleri de bu sistem üzerinden yürütülüyor.
Yazılımın Geliştirilmesi ve İhale Süreçleri
Bilgi notuna göre 2011 bakım ve hizmet alımı işinde Fujitsu ve AGMLAB ilk aşamada görev aldı. 30 Haziran 2012 sonrası EMİS yazılım hizmetleri doğrudan AGMLAB tarafından yürütüldü ve şirket 2018’e kadar sistemde aktif rol oynadı. Savcılık özellikle 2012–2018 dönemindeki erişim ve işlem kayıtlarını inceliyor; şirketler arasındaki ortaklık ve yönetim değişimleri de dosyada yer alıyor.
Şirket Ortaklıkları ve İddialar
Dosya belgeleri, yargı kayıtları ve teknik analizler sonucunda AGMLAB, MRD ve Barış Ata şirketleriyle bağlantılı bazı isimlerin FETÖ’ye yönelik tespitlerle anıldığı belirtildi. ByLock tespitleri, ankesör-büfe aramaları ve tanık beyanları bu iddiaları destekleyen unsurlar arasında yer alıyor. İlgili şirketlere kamu kurumlarından sağlanan ödemelerin büyüklüğü de soruşturmanın ekonomik boyutunu ortaya koyuyor.
PEP Sistemi ve Sonrasında Yapılan Sorgulamalar
Siyasi Etki Sahibi Kişiler (PEP) listesi 2015’te devreye alındı, fakat güncelleme sorunları gerekçesiyle 2 Eylül 2016’da devre dışı bırakıldı ve bu karar kurum içindeki personele ayrıca tebliğ edilmedi. PEP sisteminin devreden çıkarılmasının ardından Cumhurbaşkanı ve yakın çevresi ile bazı bakanlara yönelik sorgulamaların yapıldığı tespit edildi. Sistem 31 Aralık 2018’de yeniden güncellendi; savcılık kapatma işlemine imza atan yetkilileri de araştırıyor.
Kayıtlarda Olası Müdahaleler ve Teknik Bulgular
Teknik incelemelerde, veritabanındaki kayıtların sıralı ilerlemesi gereken bazı bölümlerinde tutarsızlıklar görüldü. Bu durum; kayıtların sonradan çıkarılmış, değiştirilmiş veya alan bilgilerinin silinmiş olabileceği ihtimalini gündeme getiriyor. EMİS’in geliştiricisinin audit log oluşturma yükümlülüğünü gerektiği gibi yerine getirmemesi, admin yetkisine sahip kullanıcıların geçmiş işlemlerinin geriye dönük takibini zorlaştırıyor.
Yönetici Yetkisi Olan Personel ve İhale İlgilileri
Oracle Exadata platformunda admin yetkisine sahip olduğu belirlenen personel ve ihalede görev alan kamu görevlileri soruşturmanın kapsamına alındı. Eda A., Güner E., Zehra Y. ve diğer bazı personelin belirtilen tarihler arasında admin yetkilerine sahip olduğu tespit edildi; ihale sürecinde görevli kişiler de incelemeye dahil edildi.
Operasyonlar, Gözaltılar ve Deliller
25 Eylül’de İstanbul merkezli, Ankara’yı da kapsayan eş zamanlı operasyon düzenlendi. Beş kişi gözaltına alındı; yurt dışında olduğu bildirilen 15 kişiyle ilgili yakalama çalışmaları sürüyor. Aramalarda çok sayıda dijital materyal ile ruhsatsız tabanca ele geçirildi. AGMLAB ve MRD şirketlerine el konulduğu, kayyım ataması yapıldığı kayıtlarda yer alıyor.
Kurumsal İfadeler ve İleriye Dönük Adımlar
Soruşturmanın 2012–2018 dönemindeki kurumsal uygulamaları aydınlatmak için eski MASAK başkanlarının ifadelerine başvurulacak. Adli makamlar, gözaltındakilerin ifadelerini alırken yurt dışındaki şüphelilere ilişkin hukuki süreçleri ve iade/yakalama çalışmaları yürütüyor.
Savcılığın temel soruları; yetkisiz sorgulamaları kimin yaptığı, kayıtların değiştirilip değiştirilmediği, erişim yetkilerinin suiistimal edilip edilmediği ve bu işlemlerin olası örgütsel amaçlarla kullanılıp kullanılmadığı yönünde. Teknik deliller ve kurumsal belgeler bu soruların yanıtlanmasında merkezi rol oynuyor.