Motorine Yeni Zam, Eşel Mobil Uygulamasıyla Kısmen Karşılanacak
ABD ile İran arasındaki gerilimler ve Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizlikler petrol fiyatlarında yükselişe neden oluyor; bunun sonucunda akaryakıt fiyatlarında sık sık değişiklik yaşanıyor. Kur ve küresel petrol piyasalarındaki hareketler, pompa fiyatlarını doğrudan etkiliyor.
Son gelişmelere göre motorinin litre fiyatına bir artış daha yansıyacak. Zam kararının yarından itibaren yürürlüğe girmesi bekleniyor ve illere göre farklı fiyat seviyeleri oluşacak.
Motorin Fiyatlarında Beklenen Artış ve İller Bazlı Rakamlar
MOTORİNE ZAM GELİYOR — Uzun vadeli siyasi belirsizliklerin etkisiyle motorinin litre fiyatına 4,20 lira tutarında bir zam gelmesi öngörülüyor. Zam uygulaması devreye girdikten sonra bazı büyükşehirlerde tahmini fiyatlar şu şekilde olacak:
- İstanbul: 78,48 TL
- Ankara: 79,60 TL
- İzmir: 79,87 TL
- Doğu illeri: 81,32 TL
Eşel Mobil Sistemi ile Zamların Etkisinin Azaltılması
Hükümet, akaryakıttaki fiyat artışlarının pompaya tam yansımasını sınırlandırmak amacıyla Eşel Mobil sistemini uygulamaya aldı. Bu mekanizma sayesinde yapılacak zammın yüzde 75’i ÖTV’den karşılanırken yalnızca yüzde 25’i pompaya yansıtılacak.
Bu yöntemle enflasyon üzerindeki baskı azaltılmaya çalışılırken dezenflasyon sürecine destek veriliyor ve tüketici fiyatlarındaki ani sıçramaların önüne geçilmeye çalışılıyor.
Akaryakıt Fiyatları Nasıl Hesaplanıyor?
Türkiye’de benzin ve motorin fiyatlarının belirlenmesinde önce gümrüksüz rafineri fiyatı tespit ediliyor. Buna ÖTV ve EPDK payı eklenip KDV hariç rafineri satış fiyatı hesaplanıyor. Gümrüksüz rafineri fiyatı belirlenirken Akdeniz-İtalya piyasasında yayınlanan günlük CIF Akdeniz ürün fiyatları ve günlük dolar kuru takip ediliyor; bu veriler temel alınarak rafineri tavan satış fiyatı oluşturuluyor.
Sonuç olarak küresel gelişmeler ve döviz kurlarındaki dalgalanmalar pompa fiyatlarının seyrini belirliyor; uygulanan vergi düzenlemeleri ve eşel mobil gibi mekanizmalar ise tüketiciye yansıyacak etkiyi sınırlamak için kullanılıyor.