Batı Şeria’da Bedevi Topluluklara Yönelik Artan Baskılar

Filistin Bağımsız İnsan Hakları Komisyonu ve Filistin Merkezi İstatistik Kurumu iş birliğiyle gerçekleştirilen araştırma, Batı Şeria’daki bedevi ve hayvancılıkla geçinen toplulukların maruz kaldığı yoğun hak ihlallerini ortaya koydu. Nisan 2025’te kayda geçen olaylar, bu grupların hem bireysel hem kurumsal düzeyde hedef alındığını gösteriyor ve 2023 sonundan beri 50 topluluğun yerinden edildiği bildirildi.

Rapor, bedevi nüfusun karşılaştığı zorlukların sadece güvenlik kaynaklı olmadığını; erişim kısıtlamaları, altyapı eksiklikleri ve sistematik dışlanmanın da yaşam koşularını ağırlaştırdığını vurguluyor.

Artan baskılar ve zorla yerinden etmeler

Komisyon Genel Müdürü Ammar ed‑Duveyk yerinden edilmelerle, arazilerin el konması ve yıkım kararlarıyla mücadele eden bedevi topluluklar için kalkınma ve insan hakları eksenli kapsamlı bir ulusal plan çağrısında bulundu. Açıklamaya göre, saldırılar ile hareket kısıtları toplulukların yaşam ve geçim kaynaklarını doğrudan tehdit ediyor.

Temel hizmetlere erişimde ciddi kısıtlar

Filistin Merkezi İstatistik Kurumu Başkan Vekili Süfyan Ebu Harb, bu toplulukların sağlık ve eğitim hizmetlerine erişiminin sınırlandığını, su kaynaklarının tahrip edildiğini ve okulların yıkım tehdidiyle karşı karşıya kaldığını bildirdi. Raporda ayrıca, sistematik dışlanma ve temel hizmetlerden mahrum bırakılmanın kalıcı etkilerine dikkat çekiliyor.

Uluslararası değerlendirmeler ve bölgesel bağlam

Uluslararası Af Örgütü’nün 10 Haziran raporu, İsrail hükümetinin Batı Şeria’daki bedevi ve hayvancılıkla geçinen topluluklara yönelik politika ve toprak gasplarını hızlandırdığını ifade etti. Ekim 2023’ten bu yana Gazze’ye yönelik operasyonların yarattığı gerilim, Batı Şeria ve Doğu Kudüs’te gözaltı, baskın ve saldırılarda da artışa neden oldu.

Sonuç olarak, rapor bedevi toplulukların korunması, temel hizmetlere erişimin sağlanması ve toprak haklarının güvence altına alınması için acil ve koordineli adımlar atılması gerektiğini ortaya koyuyor.